جزيره‌اى كوچك در خود دارد كه همهء آن بصورت يك شهر ساخته شده است . چه شهري ! بغداد كي است ! كوهى از زر تجارتخانهء خاور وباختر ، با بازارهاى زيبا ، ماهيهاى ارزان ، شهر آرزوها ، با نعمت فراوان ، كرانه‌اى دلگشا است ، جامعي گرانمايه وكاخهايى بلند دارد . شهري سود آور ومرفّه است ولى در جزيره‌اى تنگ قرار گرفته ودورادورش را درياى كثيف گرفته آب را در آب‌أنبارهاى در بسته نگاه مىدارند . بيشتر مردم قبطي هستند . پليديها را در خيابانها مىريزند . پارچه وروپوشهاى رنگين مىبافند . جائى دارند كه در آن مردگان كفار را روى هم « 1 » أنبار مىچينند . گورستان مسلمانان نيز در ميان شهر است . دمياط : اگر گذار اين درياچه يك شبانه روز راه پيمائى گهگاه به آبى شيرين نيز خواهى رسيد واز راه‌هاى تنگ به شهر ديگر مىرسى كه گشاده‌تر * وخوش‌هواتر ، زيبا وجمع وجورتر ، پر ميوه وخوش ساختمان وپر آب‌تر ، كارگرانش ماهرتر پارچه‌هايش گرانبهاتر وخوش‌كارتر ، گرمابه‌ها پاكيزه‌تر ديوارها استوارتر وكم دردسرتر از تنّيس مىباشد . دژى ساخته از سنگ ، با درهاى فراوان دارد . دسته‌جات آن جا رباطهاى بسيار دارند ، هنگامه‌اى سالانه نيز دارند كه مرزداران از هر سو در آن گرد آيند . درياى روم در صدا رس ايشان است . در كرانهء

--> ( 1 ) در تنيس دو تپه بلند براي مردگان ساخته شده كه ايشان را روى هم چيده‌اند وآن را « بوتوم » نامند . گويا پيش از زمان موسى ساخته شده باشد . ( ابن حوقل چ 1938 ص 160 : 13 ) در استخرى ع 53 نام تپه « بوتون » ودر پ 56 ، « تركوم » ديده مىشود .